Ga naar de inhoud
Jouw Verhalenkaart

Jouw Verhalenkaart

Verhalen over water, dijken en het Nederlandse landschap — pagina 2

In deze selectie volg je verhalen waarin water, land en de inrichting van de omgeving een rol spelen. Kies een plek of periode en lees de volledige vertelling. De kaart helpt om de ligging te bekijken; het verhaal legt uit waarom die plek van betekenis is.

Een huidige kaart laat niet vanzelf zien hoe een landschap er vroeger uitzag. Lees daarom de jaaraanduiding en bronvermelding zorgvuldig. Voor historische kaartlagen kun je ook Tijdspoor openen; de beschikbaarheid en detaillering verschillen per bron en periode.

Lees de verhalen

49 verhalen · pagina 2 van 3

Sfeerillustratie bij: Een emmer water die de duinen veranderde
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Oranjekom, Vogelenzang, Noord-Holland, Nederland Wandelverhaal

Een emmer water die de duinen veranderde

Bij de Oranjekom staan oude en nieuwe pompgebouwen aan hetzelfde water. Achter dit duinlandschap schuilt een onderneming die bijna op geldgebrek strandde, Amsterdammers aan schoon water hielp en vervolgens de…

Uitgelicht historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: Eindhoven: de hoeve aan het einde, of aan het water?
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Eindhoven, Noord-Brabant, Nederland Naamgeschiedenis

Eindhoven: de hoeve aan het einde, of aan het water?

Eindhoven bewaart waarschijnlijk een oude hoevenaam. Maar waar eind naar verwijst, is niet definitief opgelost; zelfs het stadsbestuur verzamelde er al verklaringen over.

Uitgelicht historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: Emmeloord: van een bedreigde eilandpunt naar het midden van de polder
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Emmeloord, Flevoland, Nederland Naamgeschiedenis

Emmeloord: van een bedreigde eilandpunt naar het midden van de polder

Het moderne Emmeloord kreeg de naam van een nederzetting op Schokland. De oude vormen vertellen vermoedelijk over water, een terp en later een eilandpunt die steeds verder afbrokkelde.

Uitgelicht historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: Het bos waar de zee op proef kwam
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Waterloopbos, Marknesse, Flevoland, Nederland Wandelverhaal

Het bos waar de zee op proef kwam

Een haven verplaatsen, een rivier nabouwen en golven laten botsen: in het Waterloopbos werd de wereld hanteerbaar gemaakt. Achter de modellen werkten ingenieurs, timmerlieden en fotografen. Toen het laboratorium sloot…

Uitgelicht historisch verhaal

Afbeelding bij: Het moeras rond Den Bosch drooggelegd — de aanval op de onneembare stad
Contextbeeld: Prins Frederik Hendrik en graaf Ernst Casimir bij het beleg van 's-Hertogenbosch, 1629 (Pauwels van Hillegaert, 1635) · Paulus van Hillegaert (I) · Public domain

's-Hertogenbosch, Noord-Brabant 1629

Het moeras rond Den Bosch drooggelegd — de aanval op de onneembare stad

Frederik Hendrik laat een enorme omsingelingslinie bouwen en gebruikt waterbouw om een stad te veroveren die door moerassen wordt beschermd.

Historisch verhaal

Afbeelding bij: Het Noordhollandsch Kanaal — een megaproject vol vlotbruggen
Contextbeeld: Location Noordhollands kanaal · edited by M.Minderhoud · Public domain

Den Helder, Noord-Holland 1824

Het Noordhollandsch Kanaal — een megaproject vol vlotbruggen

Amsterdam heeft een betere verbinding met zee nodig. Ingenieur Jan Blanken laat een bijna tachtig kilometer lang kanaal graven.

Historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: IJlst en Drylts: twee namen, één oud waterverhaal
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

IJlst, Friesland, Nederland Naamgeschiedenis

IJlst en Drylts: twee namen, één oud waterverhaal

Waarom lijkt Drylts zo weinig op IJlst? Oude waternamen en samengegroeide woorden bieden een waarschijnlijke verklaring.

Uitgelicht historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: IJzendijke: Iso’s dijk overleefde een verdwenen stad
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

IJzendijke, Zeeland, Nederland Naamgeschiedenis

IJzendijke: Iso’s dijk overleefde een verdwenen stad

De naam IJzendijke verwijst naar een dijk en waarschijnlijk een persoon Iso. De oude stad verdronk, maar haar naam verhuisde naar een nieuwe vesting.

Uitgelicht historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: Jan Anne Beijerinck — de man die Nederland droog hielp maken
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Lent, Nijmegen, Gelderland, Nederland 1800–1874

Jan Anne Beijerinck — de man die Nederland droog hielp maken

Een uitgebreid levensverhaal van de in Lent geboren waterstaatsingenieur achter droogmakerijen, kanalen en vroege plannen voor de Zuiderzee.

Uitgelicht historisch verhaal

Afbeelding bij: Kinderdijk — negentien molens tegen het water
Contextbeeld: KinderdijkMolens02 · Lucas Hirschegger · CC BY-SA 3.0

Kinderdijk, Zuid-Holland ca. 1740

Kinderdijk — negentien molens tegen het water

Een ingewikkeld systeem van molens, boezems en polders laat zien hoeveel techniek nodig is om laaggelegen land droog te houden.

Historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: Leiden: een naam die de waterkaart bewaart
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Leiden, Zuid-Holland, Nederland Naamgeschiedenis

Leiden: een naam die de waterkaart bewaart

Leiden wordt verklaard vanuit Leithon: aan de waterlopen. De oude spelling vertelt een ander verhaal dan de bekende Latijnse naam Lugdunum Batavorum.

Uitgelicht historisch verhaal

Afbeelding bij: Leidens Ontzet — honger, water en hutspot
Contextbeeld: Veen01 · Otto van Veen · Public domain

Leiden, Zuid-Holland 1574

Leidens Ontzet — honger, water en hutspot

Na maanden beleg wordt het land onder water gezet en breken de Spanjaarden op. Leiden viert de bevrijding nog elk jaar op 3 oktober.

Historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: Lelystad: een stadsnaam als eerbetoon aan een ingenieur
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Lelystad, Flevoland, Nederland Naamgeschiedenis

Lelystad: een stadsnaam als eerbetoon aan een ingenieur

De naam Lelystad werd gekozen voordat de stad er stond. Hij eert Cornelis Lely, wiens plannen de basis vormden voor de Zuiderzeewerken.

Uitgelicht historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: Papier uit beekwater — de Veluwe vol molens
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Apeldoorn, Gelderland 17e–19e eeuw

Papier uit beekwater — de Veluwe vol molens

Heldere sprengen en beken drijven papiermolens aan. Rond Apeldoorn en Eerbeek groeit een industrie die het landschap gebruikt als machine.

Historisch verhaal

Sfeerillustratie bij: Purmerend: een eindpunt dat ouder is dan de polder
Sfeerillustratie · geen historische opname van dit verhaal

Purmerend, Noord-Holland, Nederland Naamgeschiedenis

Purmerend: een eindpunt dat ouder is dan de polder

Purmerend betekent het einde van Purmer. Daarachter ligt een ouder rechtsgebied en een merenlandschap; de bekende droogmakerij kwam pas veel later.

Uitgelicht historisch verhaal